يك‌ متخصص‌ و مدرس‌ سيستم‌هاي‌ اطلاعات‌ مديريت‌ تشريح‌ كرد
چگونگي‌ بهره‌گيري‌ از آموزش‌ الكترونيك‌
آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌ از طريق‌ وسايل‌ الكترونيك‌ متعددي‌ كه‌ مي‌توانند اطلاعات‌ را منتقل‌ سازند قابل‌ اجراست.

آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌ آموزشي‌ جامع‌ است‌ و براي‌ همه‌ در هر مكان، هرزمان‌ و با هر سرعتي‌ ممكن‌ است.

توانايي‌ قابليت‌ تبديل‌ وسايل‌ آموزشي‌ به‌ يكديگر، امكان‌ بهره‌گيري‌ از اين‌ روش‌ را براي‌ آموزش‌گيرندگان‌ آسانتر مي‌كند.

اينك‌ در دوراني‌ هستيم‌ كه‌ دانش‌ بزرگترين‌ حربه‌ سياسي‌ و اقتصادي‌ است‌ و اين‌ يكي‌ از وجوه‌ ضرورت‌ استفاده‌ ازE-LEARNING است.

‌ ‌آموزش‌ از راه‌ دور موضوع‌ خيلي‌ جديدي‌ نيست. اما اين‌ روش‌ نيز همانند بسياري‌ از روشهايي‌ كه‌ در چنددهه‌ اخير مورد استفاده‌ قرار گرفته‌اند، به‌سرعت‌ كاربردهاي‌ گوناگون‌ و گسترده‌اي‌ يافته‌ است. اين‌ گستردگي‌ و تنوع‌ كاربرد سبب‌ مي‌شود كه‌ آگاهي‌ از چگونگي‌ بهره‌گيري‌ و نقاط‌ مثبت‌ و منفي‌ اين‌ روشها مورد توجه‌ بسياري‌ از مديران‌ قرار گيرد.

‌ ‌خانه‌ مديران‌ سازمان‌ مديريت‌ صنعتي‌ نيز باتوجه‌ به‌ اين‌ نياز موضوع‌ نشست‌ اخير خود را به‌ اين‌ موضوع‌ اختصاص‌ داد و سخنران‌ اين‌ نشست‌ دكتر سعيد گنجعلي‌زاده‌ به‌ بخشي‌ از ويژگي‌ و كاربردهاي‌ اين‌ روش‌ وE-LEARNING اشاره‌ كرد.

‌ ‌وي‌ كه‌ استاد دانشكده‌ كامپيوتر و اقتصاد دانشگاه‌ كاتوليك‌ آمريكاست، در ابتداي‌ بحث‌ به‌عنوان‌E-LEARNING اشاره‌ كرد و گفت‌ كه‌ اكثر مواقع‌ استفاده‌ از اين‌ كلمه‌ با استفاده‌ ازWEB وINTERNET براي‌ آموزش‌ همراه‌ و يكسان‌ فرض‌ مي‌شود. در حالي‌ كه‌ اينطور نيست‌ اگرچه‌ در عمل‌E-LEARNING خيلي‌ مترادف‌ است. اما به‌طور كلي‌ استفاده‌ از هرگونه‌ وسيله‌ الكترونيكي‌ براي‌ توزيع‌ اطلاعات‌ جزء طبقه‌بندي‌ E-LEARNING قرار مي‌گيرد.

‌ ‌دكتر گنجعلي‌زاده‌ به‌ تعريف‌ آموزش‌ الكترونيك‌E-LEARNING اشاره‌ كرد و گفت:

‌ ‌اين‌ نوع‌ آموزش‌ عبارت‌ است‌ از ارائه‌ مطالب‌ درسي‌ يا هر نوع‌ اطلاعات‌ توسط‌ وسايل‌ الكترونيكي‌ كه‌ اين‌ وسايل‌ مي‌توانند صوتي،VIDEO ياWEB BASE يا هر وسيله‌ ديگري‌ باشند.

‌ ‌هرگاه‌ اطلاعات‌ از يك‌ نقطه‌اي‌ به‌ نقطه‌اي‌ ديگر و يا از آموزش‌دهنده‌ به‌ آموزش‌ گيرنده‌ از طريق‌ الكترونيكي‌ ردوبدل‌ شد به‌ آن‌ آموزش‌ الكترونيك‌ اطلاق‌ مي‌شود. از جمله‌ مواردي‌ كه‌ در اين‌ دسته‌بندي‌ قرار مي‌گيرند،INTERNET ،EXTRANET, INTERANET ارتباط‌ راه‌ دور بااستفاده‌ از ماهواره،VIDEO,AUDIO,TAPE ، تلويزيون‌ TV))، لوح‌ فشرده‌(CD) وCD RAM هستند. و همچنين‌ گفت: كه‌INTERNET بزرگترين‌NET WORK است‌ كه‌ در جهان‌ شناخته‌ شده‌ وجود دارد واشتراك‌ در اطلاعات‌ شامل‌ تمام‌ دنيا است، وقتي‌ اين‌ شبكه‌ جهاني‌ را كوچك‌ مي‌كنيم‌ باهمان‌ زيربنا در يك‌ سازمان‌ جاي‌ دهيم‌ به‌INTERANET است. وقتي‌ دامنه‌ آن‌ از يك‌ سازمان‌ به‌ سازمانهاي‌ اطراف‌ مرتبط‌ مي‌شود به‌ آن‌EXTRANET مي‌گوئيم‌ ولي‌ به‌ هرحال‌ از نظر زيربنايي‌ يكي‌ هستند.

‌ ‌زماني‌ در يك‌ سازمان‌ اطلاعاتي‌ بوجود مي‌آيد كه‌ سازمانهاي‌ مرتبط‌ نمي‌توانند همزمان‌ اين‌ اطلاعات‌ را دريافت‌ كنند در اين‌ زمان‌ استفاده‌ ازINTERANET و EXTRANET مي‌تواند اين‌ ارتباطات‌ را برقرار كند. و اين‌ دو روش‌ از جمله‌ روشهاي‌ بسيار رايج‌ براي‌ نقل‌ و انتقالات‌ اطلاعات‌ در دنيا است.

‌ ‌به‌طور خلاصه‌E-LEARNING يا آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌ عبارت‌ است‌ از: آموزشي‌ كه‌ جامع‌ است‌ و شمول‌ دارد براي‌ همه‌ در هر مكان‌ و در هر زمان‌ وبا هر سرعتي‌ يعني‌ اينكه‌ آموزش‌دهنده‌ مطالب‌ آموزشي‌ را به‌وسيله‌INTERANET در اختيار آموزش‌دهنده‌ قرار دهد و آموزش‌گيرنده‌ در هر كجاي‌ دنيا كه‌ باشد مي‌تواند از آن‌ استفاده‌ كنند.

‌ ‌و با هر روش‌ (هر وسيله‌ الكترونيكي) كه‌ در عصر حاضر قابليت‌ ايجاد تماس‌ را دارند مي‌توان‌ اين‌ اطلاعات‌ منتقل‌ شود و در اين‌ روش‌ آموزش‌ زمان‌ و مكان‌ از فرايند آموزش‌ حذف‌ مي‌شود و اين‌ دوعامل‌ بسيار مهمي‌ هستند كه‌ در مسائل‌ آموزش‌ ايجاد اشكال‌ مي‌كنند.

‌ ‌همچنين‌ توانايي‌ قابليت‌ تبديل‌ اين‌ وسايل‌ آموزشي‌ به‌ يكديگر امكان‌ استفاده‌ از اين‌ وسايل‌ را براي‌ آموزش‌ گيرندگان‌ آسان‌تر مي‌سازد.

‌ ‌همچنين‌ دكتر گنجعلي‌زاده‌ در ادامه‌ به‌ امكان‌ آموزش‌ به‌ كساني‌ كه‌ توانايي‌ جسمي‌ لازم‌ را ندارند اشاره‌ كرد و افزود آنان‌ مي‌توانند از اين‌ روش‌ بدون‌ نياز به‌ حضور در كلاس‌ استفاده‌ كنند.

‌ ‌وي‌ آنگاه‌ به‌ جدول‌ شماره‌ يك‌ اشاره‌ كرد كه‌ براساس‌ آن‌ اگر آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌ به‌طور موثر اجرا شود شامل‌ تمام‌ مواردي‌ است‌ كه‌ در سمت‌ چپ‌ جدول‌ است‌ و اگر به‌طور موثر اجرا نشود شامل‌ تمام‌ مواردي‌ است‌ كه‌ در سمت‌ راست‌ آمده‌ است.



ضرورت‌E-LEARNING

‌ ‌دكتر گنجعلي‌زاده‌ اظهار داشت‌ كه‌ در عصر امروز دانش‌ بزرگترين‌ حربه‌ سياسي‌ و اقتصادي‌ است‌ و مرز مشتركي‌ ندارد و ضرورت‌ ايجاب‌ مي‌كند، دانشي‌ كه‌ در مبادلات‌ اقتصادي‌ وجود دارد بايد بزرگ‌ و گسترده‌ و همه‌گير باشد.

‌ ‌عامل‌ ديگر كه‌ موجب‌ ضرورت‌ بهره‌گيري‌ ازE-LEARNING آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌ است‌ و آن‌ را پررنگ‌تر مي‌نمايد اين‌ است‌ كه‌ الان‌ در مرحله‌اي‌ هستيم‌ كه‌ نيروي‌ متخصص‌ و كارآمد در هر رشته‌اي‌ به‌عنوان‌ عضو موثر سيستم‌ اقتصادي‌ آن‌ كشور به‌حساب‌ مي‌آيد و هرچه‌ نيروهاي‌ متخصص‌ در هرزمينه‌اي‌ بيشتر باشد باعث‌ مي‌شود كه‌ رشد اقتصادي‌ در آن‌ زمينه‌ افزايش‌ يابد. عامل‌ ديگر را مي‌توان‌ تغيير الگو و نحوه‌اي‌ كه‌ آموزش‌ انجام‌ مي‌شود دانست. دكتر گنجعلي‌زاده‌ به‌ يك‌ محيط‌COMPUTETIVE و رقابتي‌ اشاره‌ كرد و گفت‌ تاكيد برروي‌ نيروي‌ مجرب‌ و كارآمد بسيار زياد شده‌ است‌ و موفقيت‌ تجاري‌ يك‌ شركت‌ بستگي‌ به‌ ميزان‌ كارايي‌ و توانمندي‌ كاركنان‌ آن‌ شركت‌ دارد. چرا كه‌ در يك‌ محيط‌ رقابتي‌ پرسنل‌ نقش‌ مهمي‌ را ايفا مي‌نمايند و در عصر حاضر كه‌ امر تجارت‌ و بازرگاني‌ جهاني‌ شده‌ است‌ بهره‌گيري‌ از آموزش‌ الكترونيك‌ باعث‌ افزايش‌ توانمندي‌ كاركنان‌ مي‌شود. و نياز به‌ استفاده‌ از اين‌ ابزار بيشتر افزايش‌ يافته‌ است.

بنابراين‌ چهار محور عمده‌ براي‌ درك‌ ضرورت‌ بهره‌گيري‌ از اين‌ روش‌ عبارتند از:

1 - برداشتن‌ مرزهاي‌ تجاري‌

2 - رقابت‌ بسيار شديد در سطح‌ بين‌المللي‌

3 - امكان‌ به‌كارگيري‌ بازنشستگان‌ به‌كار مجدد

4 - رشد اينترنت‌ و وب‌ كه‌ در تمام‌ دنيا امكان‌ بهره‌گيري‌ از آن‌ بسيار گسترده‌ شده‌ است.

‌ ‌برخي‌ از نكات‌ مثبت‌ و فوايد آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌ نيز عبارتند از:

1 - مطالب‌ آموزشي‌ سريعتر و بااطمينان‌ بيشتري‌ توزيع‌ مي‌شود.

2 - دسترسي‌ سريع‌ به‌ مطالب‌ درسي‌ و آموزشي‌ كه‌ در دنيا وجود دارد كه‌ استفاده‌ از اين‌ وسايل‌ به‌مراتب‌ از سرعت‌ انتقال‌ بيشتري‌ برخوردار است‌ مثل‌ ارسال‌ نامه‌هاي‌ الكترونيكي‌(EMAIL) .

3 - استفاده‌ بسيار زياد در هزينه‌ها و كاهش‌ مخارج.

4 - آسايش‌ براي‌ آموزش‌گيرنده‌ و آموزش‌دهنده.

5 - توزيع‌ دستورالعمل‌هاي‌ كاري‌ به‌صورت‌ ارزانتر و با دردسر كمتر.

6 - امكان، بهينه‌سازي‌ و به‌روزكردن‌ مطالب‌ به‌مراتب‌ سريعتر است.

7 - نگهداري‌ موثر مطالب‌ آموزشي.

8 - امكان‌ همكاري‌ بين‌ آموزش‌دهندگان‌ و آموزش‌گيرندگان؛ به‌اين‌ ترتيب‌ كه‌ آموزش‌دهندگان‌ مي‌توانند با هم‌ همكاري‌ داشته‌ باشند در گسترش‌ مطالب‌ درسي‌ و آموزش‌گيرندگان‌ مي‌توانند در يادگيري‌ مطالب‌ درسي‌ باهم‌ همكاري‌ داشته‌ باشند.

9 - امكان‌ فراگيري‌ مطالب‌ به‌تنهايي‌ بااستفاده‌ از وسايل‌ آموزشي‌اي‌ كه‌ شخص‌ به‌تنهايي‌ بتواند انجام‌ دهد.

‌ ‌به‌گفته‌ سخنران‌ اين‌ روش‌ براي‌ مديران‌ و صاحبان‌ بنگاههاي‌ اقتصادي‌ نيز سودمند است‌ و برخي‌ از مهمترين‌ فوايد آن‌ عبارتند از:

1 - در اين‌ روش‌ آموزش‌ به‌صورت‌ قطعه‌ قطعه‌ يا ماژوكار صورت‌ مي‌گيرد بنابراين‌ وابستگي‌ فردي‌ از آموزش‌ بيرون‌ مي‌آيد در نتيجه‌ آموزش‌ سريعتر و راحت‌تر انجام‌ مي‌شود.

2 - ساختار آموزش‌ بسيار قابل‌ كنترل‌ مي‌شود.

3 - ميزان‌ ثمربخشي‌ آموزش‌ به‌صورت‌ ملموس‌تر مي‌تواند ارزيابي‌ شود.

4 - مديريت‌ اطلاعات‌ به‌صورت‌ ساده‌تري‌ انجام‌ مي‌شود.

5 - ذخيره‌سازي‌ اطلاعات‌ راحت‌تر انجام‌ مي‌شود.

كاستي‌هاي‌ اين‌ روش‌

‌ ‌سخنران‌ پيرامون‌ كاستي‌هاي‌ روش‌E-LEARNING نيز توضيحاتي‌ داد. وي‌ در اين‌باره‌ گفت:

1 - مشكل‌ BROWSER (نرم‌افزاري‌ كه‌ امكان‌ دسترسي‌WEB در زمان‌ اتصال‌ به‌ اينترنت‌ را به‌وجود مي‌آورد) كه‌ گاهي‌ كافي‌ نيستند كه‌ وب‌ به‌ نمايش‌ دربيايد.

2 - كمبود سرعت‌ انتقال‌ اطلاعات‌ و صوت‌ و گرافيك‌ كه‌ امكان‌ دارد آموزش‌ از اين‌ ناحيه‌ دچار اشكال‌ شود.

3 - نياز به‌ تامين‌ كافي‌ زيربناي‌ مورد نياز از جمله‌ نيروي‌ كارآمد براي‌ سيستم‌هاي‌ الكترونيكي‌ دارد.

‌ ‌سخنران‌ سپس‌ به‌ انتظاراتي‌ كه‌ از اين‌ روش‌ مي‌توان‌ داشت‌ به‌خصوص‌ در مواقعي‌ كه‌ از تكنولوژي‌ مي‌توان‌ استفاده‌ كرد پرداخت‌ و افزود اين‌ روش‌ نيز در حد خود مناسب‌ و مطلوب‌ است‌ اما يكي‌ از موارد قابل‌ ذكر اين‌ است‌ كه‌ آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌ به‌هيچ‌وجه‌ نمي‌تواند جاي‌ هيچ‌ استادي‌ را بگيرد، زيرا آموزش‌ از راه‌ ارتباط‌ نزديك‌ بسيار مهم‌ است‌ و هميشه‌ از اين‌ دو با هم‌ توصيه‌ مي‌شود.

‌ ‌هم‌چنين‌ بحث‌ اين‌ است‌ كه‌ چگونه‌ از تكنولوژي‌ استفاده‌ كنيم‌ و نه‌ اينكه‌ آيا از تكنولوژي‌ استفاده‌ كنيم‌ يا نه. الان‌ مقطعي‌ است‌ كه‌ استفاده‌ از تكنولوژي‌ در آموزش‌ حتماً‌ بايد صورت‌ گيرد و تكنولوژي‌ نبايد به‌عنوان‌ يك‌ راه‌حل‌ بلكه‌ به‌عنوان‌ يك‌ حمايت‌كننده‌ و پشتيبان‌ به‌شمار آيد.

‌ ‌نكته‌ بعدي‌ نيز آن‌ است‌ كه‌ از آرمان‌گرايي‌ بايد جلوگيري‌ شود و تدابير و سياستهايي‌ بايد توسط‌ مديران‌ در اين‌ زمينه‌ اتخاذ شود كه‌ جلوي‌ اين‌ موضوع‌ را بگيرد تا ناخواسته‌ نتايج‌ ناخوشايندي‌ به‌بار نيايد.

‌ ‌دكتر گنجعلي‌زاده‌ پيرامون‌ تدابير و خطمشي‌هاي‌ مربوط‌ به‌ اين‌ روش‌ آموزش‌ اظهار داشت. طبق‌ آمار بزرگترين‌ استفاده‌ از اينترنت‌ وWEB بعد از تجارت‌ الكترونيك‌ مربوط‌ به‌ آموزش‌ از راه‌ دور است‌ و تدابير و خطمشي‌هايي‌ كه‌ توسط‌ مديران‌ در اين‌ زمينه‌ اتخاذ شود عبارتند از:

- ايجاد تغييرات‌ اساسي‌ در سيستم‌ يعني‌ تصميم‌گيريها و تدابير سياستهايي‌ كه‌ تعيين‌ مي‌شود بايد همه‌ جنبه‌ درازمدت‌ داشته‌ باشد به‌ اين‌معني‌ كه‌ هيچ‌كدام‌ از اين‌ سياستها در كوتاه‌مدت‌ نتيجه‌ دلپذيري‌ نخواهد داشت‌ و شايد حتي‌ نااميدكننده‌ هم‌ باشد.

- تعيين‌ استانداردهاي‌ آموزش‌ از طريق‌ الكترونيك‌

‌ ‌همانطور كه‌ در هر زمينه‌اي‌ استاندارد وجود دارد در زمينه‌E-LEARNING هم‌ استانداردهايي‌ وجود دارد و تعيين‌ آنها و نيز به‌روز كردن‌ آنها امري‌ ضروري‌ است.

‌ ‌سخنران‌ اظهار داشت: به‌هرحال‌ بهره‌گيري‌ از روش‌ آموزش‌ الكترونيكي‌ پديده‌ نوظهوري‌ است‌ و بايد راجع‌ به‌ آن‌ در بستر زمان‌ تفكر و تامل‌ كرد، درواقع‌ اين‌گونه‌ مي‌انديشيد كه‌ چگونه‌ مي‌توان‌ از آن‌ بهره‌ گرفت‌ كه‌ موثر واقع‌ شود، براي‌ رشد و توسعه‌ آن‌ هم‌ بايد باتوجه‌ به‌ امكانات‌ فكر كردO.


در اين شماره مى خوانيد:
سر مقاله
اينكه بيش ازيك سوم اكسيژن مصرفي بدن ، صرف كارمغزميشود بي حكمت نيست
ميز گرد
بودجه سال 81 واستراتژي بنگاه
مقالات
شناخت سيستمها ي برنامه ريزي منابع موسسه
يادگيري براي تغيير
تعالي سازماني
فنون مديريت درهزاره جديد
الگوهاي رفتاري موجودات انبوه زي درمديريت
آسيب شناسي مديريت بازاريابي
ارزيابي روشهاي برآوردنيروي انساني درپروژه هاي نرم افزاري
نفت، اعتيادي خطرناك
فرهنگ كار
ارزيابي مديريت كيفيت جامع درسازمانهاي دولتي
ماهيت درحال تغييرحسابداري مديريت
گزارش ويژه
نقش انرژي درتوسعه صنعتي
گزارشهاى داخلى
چگونگي بهره گيري ازآموزش الكترونيك
امكانات بانك جهاني ، فرصتهاي بنگاهها
كيفيت يعني رضايت مشتري
كوتاه و خواندنى
خلق سازمانهاي يادگيرنده
شكل گيري وتغييرنگرش
گزارش شبكه
رويكردعامل - محوردرعمليات سازمانهاي مجازي
روى خط اينترنت
نگاهى به يك كتاب
استراتژي اثربخش
معرفى كتاب
روي جلد